مقدمه

به‌نام خدا، سلام!

سیستم امتیازدهی و دریافت گواهی

تاریخچهٔ طراحی نرم‌افزار

چالش‌های نرم‌افزار مدرن

روش مبتنی بر الگو

الگوهای طراحی شیءگرایی

دانش پایه

اهداف فصل

الگوی طراحی Singleton

الگوی طراحی Iterator

الگوی طراحی Factory Method

ارسال کالا

الگوی طراحی Observer

الگوی طراحی Mediator

الگوی طراحی State

الگوی طراحی Strategy

آف

سیستم مانیتورینگ

الگوی طراحی Visitor

مساحت‌سنج

سیستم‌های پیچیده‌تر

الگوی طراحی Facade

الگوی طراحی Proxy

الگوی طراحی Command

الگوی طراحی Chain Of Responsibility

الگوی طراحی Template Method

محرّک

الگوی طراحی Adapter

الگوی طراحی Composite

الگوی طراحی Flyweight

تودولیست

الگوی طراحی Prototype

کپی‌گر

اصول SOLID

معرفی

اصل مسئولیت واحد

ریویو: SRP

اصل باز بسته

ریویو: OCP

اصل جایگزینی لیسکوف

ریویو: LSP

اصل جداسازی اینترفیس

ریویو: ISP

اصل وابستگی معکوس

ریویو: DIP

جمع‌بندی و بست‌پرکتیس‌ها

معماری لایه‌ای

معماری MVVM و MVC

تست‌نویسی و ماکینگ

بدل‌کاری

تله‌ها و Bad Smells

جمع‌بندی و ادامه مسیر

در حوزهٔ وسیع توسعهٔ نرم‌افزار، اغلب با مشکلات و چالش‌هایی مواجه می‌شویم که در نگاه اول منحصربه‌فرد به نظر می‌رسند. به طور سنتی، غریزهٔ ما این است که به هر مشکل به عنوان یک چالش مستقل و جدید نگاه کنیم و راه‌حل‌هایی متناسب با نیازهای خاص آن ایجاد کنیم. این همان چیزی است که از آن به‌عنوان **ذهنیت مبتنی بر راه‌حل** یاد می‌شود. در حالی که این رویکرد دارای مزایای خود است، اغلب منجر به اختراع مجدد چرخ می‌شود که منجر به ناکارآمدی، ناسازگاری و تلاش‌های تکراری می‌شود.


اما اگر راهی برای رسیدگی به این چالش‌های تکراری بدون شروع مداوم از صفر وجود داشت، چه؟ این دقیقاً همان هدف الگوهای طراحی می‌باشد. الگوهای طراحی، راه‌حل‌های پیاده‌سازی‌شده و آزمایش‌شده برای مشکلات رایج هستند. آن‌ها یک الگو یا طرح اولیه را ارائه می‌دهند که می‌تواند با موقعیت‌های مختلف سازگار شود. با شناخت و به‌کارگیری این الگوها، از یک ذهنیت مبتنی بر راه‌حل، به یک **ذهنیت مبتنی بر الگو** گذر می‌کنیم. 

## مزایای ذهنیت مبتنی بر الگو

- **کارایی**: به جای ایجاد راه‌حل از پایه، می‌توانیم از الگوهای ثابت استفاده کنیم و در زمان و منابع، صرفه‌جویی کنیم.
- **سازگاری**: استفاده از الگوها سیستم‌ها را قابل پیش‌بینی‌تر و قابل نگهداری‌تر می‌کند. چرا که همان‌طور از نامش پیداست، آن‌ها الگوهایی هستند که بارها و بارها در پروژه‌های مختلف تکرار شده‌اند؛ هنگامی که به این مسائل ساختار می‌دهیم و آن‌ها را به شکل یک الگو ایجاد می‌کنیم، تبدیل به یک مدل تکراری و قابل‌پیش‌بینی خواهند شد.
- **تسهیل همکاری**: واژه‌های مشترک میان الگوها، ارتباط بین توسعه‌دهندگان را تسهیل می‌کند. در واقع، تنها با گفتن نام یک الگو، بدون این‌که نیاز به چندین دقیقه توضیح، مفهومی بزرگ را به همکارشان منتقل می‌کنند. به‌علاوه، با نوشتن نام همان الگو در کد نیز، خوانایی آن قسمت از نرم‌افزار را بیشتر می‌کنند.

## حرکت به سمت تفکر الگو محور

برای رسیدن به یک طرز فکر مبتنی بر الگو، ابتدا باید بدانیم که بسیاری از چالش‌ها در توسعهٔ نرم‌افزار **تکرار** می‌شوند. این آگاهی اولین قدم است. در مرحلهٔ بعد، یادگیری الگوهای مختلف، درک زمان مناسب استفاده از آن‌ها، و نحوه استفاده‌ی از آن‌ها ضروری است. تمرین منظم در شناسایی و اجرای این الگوها، این طرز فکر را بیشتر تقویت می‌کند. به اشتراک گذاشتن بینش و یادگیری از تجربیات دیگران نیز می‌تواند در این زمینه بسیار مفید باشد.

نکتهٔ قابل توجه این است که مفهوم الگوها فقط به حوزهٔ نرم‌افزار محدود نمی‌شود. دنیای اطراف ما مملو از الگوها است، از تقارن یک برگ گرفته تا ضربات ریتمیک یک آهنگ. شناخت الگوها در سناریوهای روزمره می‌تواند توانایی ما را برای تفکر در الگوها بیشتر کند. برای مثال:

- **طبیعت**: الگوهایی که در آن دانه‌های درون میوه‌ها قرار گرفته‌اند، مسیرهایی که پرندگان برای مهاجرت انتخاب می‌کنند و هم‌چنین الگوی شش ضلعی که در کندوهای زنبور عسل یافت می‌شود.
- **معماری**: طرح‌های تکراری که در ساختمان‌ها، مانند طاق‌نماها یا کف‌های کاشی‌کاری شده دیده می‌شود.
- **موسیقی**: ضرب‌ها، ریتم‌ها و ملودی‌های تکراری که در ژانرهای مختلف وجود دارد.
- **جامعه**: رفتارها و روتین‌های معمولی که در جوامع سراسر جهان مشاهده می‌شود.


## تمرین ذهن
- به چالش‌هایی که در زندگی روزمره با آن مواجه هستید فکر کنید. آیا می‌توانید به راه‌حلی مبتنی بر الگو، برای حل آن فکر کنید؟ یک الگویی که بتواند راه‌حلی برای مشکل تکراری و روزمرهٔ شما باشد.
- نرم‌افزارهایی که قبلاً توسعه داده‌اید، یا برخی پروژه‌های موجود در گیت‌هاب را بررسی کنید. ببینید آیا می‌توانید مشکلات تکرارشونده در آن پیدا کنید؟ اگر پیدا کردید ببینید می‌توانید راه‌حلی ایجاد کنید که در مواقع مشابه نیز بتوانید از همان استفاده کنید.

آموزش دیزاین پترن‌ها در پایتون